Dịch thơ MẠC ĐĨNH CHI. ĐỘNG ĐÌNH HỒ

           MẠC ĐĨNH CHI (1280-----1350 ) tự là Tiết Phu . Quê ở làng Luỹ động , huyện Chí linh , tỉnh Hải dương . Làm quan ba triều : Trần Anh Tông , Minh Tông , Hiến Tông . Đi sứ Trung quốc hai lần . Được phong " lưỡng Quốc trạng nguyên " bởi bài thơ chữ nhất nổi tiếng . Sau đây là bài

                                      ĐỘNG ĐÌNH HỒ

                       Vân đào tuyết lãng , tứ man man

                       Chỉ trụ trung lưu ngật nhất san

                       Hạc tích bất lai , tùng tuế lão

                       Phi hồn do tại , trúc ngân ban

                       Càn Khôn noãn phá , hồng mông hậu

                       Nhật Nguyệt bình phù , hạo diểu gian

                       Ngạn chỉ đinh lan , vô hạn hứng

                       Phiến tâm , không tiểu , bạch âu nhàn

          Dịch nghĩa :  Mây bay , tuyết lãng đãng rơi , mưa phùn , cùng với khói sóng trên mặt hồ làm nên cảnh huyền ảo . Giữa hồ nổi lên một núi cao chất ngất . Chắc đã từ lâu lắm , vì rừng tùng trên núi đã quá già và bóng Hạc không còn qua lại nữa . Tương truyền , hồ Động Đình là do nước của sông Tiêu Tương đổ vào mà thành . Thời Nghiêu Thuấn , vua Thuấn đi tuần thú giang san , gặp nạn chết ở sông Tiêu Tương . Hai người vợ là Nga Hoàng và Nữ Anh thương nhớ nhà vua mà đến sông Tiêu Tương than khóc . Nước mắt của hai bà đã làm cho trúc hai bên bờ sông và xung quanh hồ ĐỘNG ĐÌNH , có những vết đốm trắng trên thân , trên lá . Ngày nay giống trúc ấy gọi là" Tương phi trúc " . Người ta lấy Trúc làm mành , gọi là mành " Tương ban liêm " . Khi gió thổi qua mành , các đốt Trúc va chạm vào nhau , phát ra thành tiếng ngân lên những khúc nhạc ai oán bi thương . Câu " mành Tương phân phất gió đàn " của Nguyễn Du lấy từ điển tích này .

                Từ thủa Trời Đất còn hỗn mang , vừa mới khai sơn phá thạch . Sau quẻ MÔNG , Ấy là lúc vạn vật mới sinh , cây cỏ mới nẩy mầm. Người ta gọi đó là thủa HỒNG HOANG . Trong Kinh dịch , đó là điểm khởi đầu ( NHẤT THỂ ) , ( âm dương lẫn lộn ) . Sau đó âm dương tiêu trưởng mà thành ( LƯỠNG NGHI ) . Đó là Trời Đất . Mặc cho Càn Khôn lẫn lộn , Nhật Nguyệt nổi chìm , thì giò Lan bên mép nước vẫn nở rộ . Khoe cái mầu trắng tinh khôi . Giống như con chim trắng , nhàn nhã tung bay giữa mây trời .

         Dịch thơ :                   HỒ ĐỘNG ĐÌNH

                               Bốn bề mây , tuyết , sóng , mưa bay

                               Sừng sững nổi lên , ngọn núi này

                               Rừng Tùng bóng Hạc , không qua lại

                               Trúc cũ , hồn xưa , lệ trắng cây

                               Từ thủa Hồng Hoang , Trời lẫn Đất

                               Âm Dương chìm nổi , giữa vơi đầy

                               Duy chỉ giò Lan , bên mép nước

                               Thanh thản như chim trắng rẽ mây . 

                                        Ngày 24/10/2015

                                                   Nguyễn thị Vinh

• play
• pause
• stop
• mute
• unmute
• max volume

• repeat
• repeat off

• Thi đàn Việt Nam

Update Required To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.